Dalton op Jonglaren

Elke Daltonschool geeft zijn eigen invulling aan de Daltonprincipes (vrijheid en verantwoordelijkheid, zelfstandigheid, samenwerken, effectiviteit, reflectie en borging) en past het onderwijs aan bij nieuwe ontwikkelingen. Dalton is vooral een praktische manier van werken: kinderen leren om te werken met een taak, plannen het werk, maken keuzes, gaan zelf op zoek naar oplossingen en werken regelmatig samen. 

1. Vrijheid en verantwoordelijkheid   
Vrijheid en verantwoordelijkheid zijn twee kanten van dezelfde medaille. Het één kan niet zonder het ander. Door kinderen vrijheid te geven worden ze eigenaar van hun eigen leerproces. Zo leren ze verantwoordelijkheden dragen en krijgen ze inzicht in de leerstof. De kinderen werken aan de hand van een taakbrief (per dag of per week), hierop staat het werk dat de kinderen die week moeten maken. We werken met een basisprogramma, een verrijkingsprogramma (verdieping) en een intensief programma (herhaling en extra instructie). Op deze wijze kunnen er in de groep verschillende leerlijnen worden uitgezet die aansluiten bij de ontwikkeling van het kind. Op de taakbrief plannen de kinderen zelf hun werk in en laten ze zien of ze samen of alleen hebben gewerkt. In de onderbouw werken we met het Digikeuzebord, hierop kunnen de kinderen zelf inplannen wanneer ze die week gaan werken of spelen.  

2. Zelfstandigheid   
Het Daltononderwijs wil kinderen vormen tot volwassenen die zelfstandig kunnen denken en handelen. Kinderen werken op ons kindcentrum veel zelfstandig. Ze werken doelgericht en nemen zelfstandig beslissingen. Maar we leren ze ook hoe ze hulp kunnen zoeken, zodat ze probleemoplossend leren denken. Alle kinderen vanaf groep 3 hebben een blokje in het vak met drie kaartjes, (rood, groen en blauw). Als kinderen zelfstandig willen werken zetten ze het rode kaartje op tafel, willen ze graag samenwerken dan zetten ze het groene kaartje op tafel en als ze een vraag hebben voor de leerkracht dan zetten ze het blauwe kaartje op tafel. In de onderbouw kunnen de kinderen zelfstandig kiezen via het Digikeuzebord bij welke activiteit of hoek ze willen spelen.  

Uitgestelde aandacht is ook onderdeel van de zelfstandigheid van kinderen. De leerkracht werkt met een zelfde soort kaartjessysteem als de kinderen. Staat de pijl op het rode kaartje, dan kunnen de kinderen de leerkracht even niet storen. De leerkracht geeft op dat moment bijvoorbeeld (extra) instructie. Staat de pijl op het groene kaartje, dan kunnen de kinderen met vragen of opmerkingen bij de leerkracht komen. Staat de pijl op het blauwe kaartje dan loopt de leerkracht een hulpronde om vragen van de kinderen te beantwoorden.  In de onderbouw werkt de leerkracht met een bloemenketting. Draagt de leerkracht de bloemenketting dan mogen de kinderen niet bij de leerkracht komen. De leerkracht werkt op dat moment met een groepje kinderen aan een activiteit. 

3. Samenwerken   
Om later als volwassene te kunnen deelnemen aan de samenleving moet je leren samenwerken. Op Jonglaren besteden we aandacht aan samenwerken door verschillende werkvormen in te zetten, zoals coöperatief leren. Dit wil zeggen dat de leerkracht bewust een bepaalde samenwerkingsopdracht aanbiedt. Van samenwerken kun je veel leren. Elkaar iets uitleggen, helpen bij het zoeken van een oplossing of samen ergens mee aan de slag. We stimuleren samenwerking onder meer door te werken met wisselende maatjes: een ander kind uit de groep. We stimuleren daarnaast het groepsdoorbrekend samenwerken tijdens schoolbrede projecten/thema’s. Het doel hierbij is om de kinderen vaardigheden aan te leren die bij samenwerken van belang zijn. Hierdoor krijgt het samenwerken tussen kinderen meer diepgang en kwaliteit. 

4. Effectiviteit   
Daltononderwijs zorgt dat kinderen effectiever kunnen werken. De kinderen mogen zelf hun taaktijd inplannen. Wij stellen de instructiemomenten vast, daaromheen krijgen de kinderen ruimte om zelf het werk te plannen. Hierbij begeleiden wij ze naar het zo effectief inrichten van de onderwijstijd. Kinderen hebben hierbij ook de mogelijkheid om zelf materialen te kiezen die ze nodig hebben bij de verwerking.   

5. Reflectie   
We leren van en met elkaar. Dat geldt voor de kinderen van ons kindcentrum, maar ook voor onze leerkrachten. Kinderen reflecteren individueel, samen en met de leerkracht. Dit gebeurt aan het eind van een les, dag en/of week. Door regelmatig met de kinderen naar hun werk te kijken willen we ze leren plannen en handelen.  Maar we leren ze ook om de resultaten met elkaar in verband te brengen. Op deze wijze worden de leerlingen betrokken bij hun eigen onderwijsleerproces. Voor het reflecteren maken wij gebruik van verschillende werkvormen, zoals gesprekken, spelletjes en de inzet van het portfolio.  

6. Borging
Daltonscholen in Nederland werken samen aan kwalitatief goed Daltononderwijs door allemaal deel te nemen aan planmatige zelfevaluatie en visitatie. De Nederlandse Dalton Vereniging (NDV) waarborgt de Daltonkwaliteit van de scholen door eens per 5 jaar de school te visiteren. Een team van visiteurs bezoekt de school en beoordeelt of de school voldoet aan de kwaliteitseisen van de NDV. Is dit het geval dan volgt over 5 jaar de volgende visitatie, is dit niet het geval dan volgt over 2 jaar een versnelde visitatie en kan de licentie worden opgeheven. De visitatiecommissie geeft de school altijd aanbevelingen om zich verder te ontwikkelingen op basis van de Dalton uitgangspunten. Ook buiten de school participeren we in het regionetwerk Drenthe om zo ook van elkaar te leren.